ERHAN YIRCALI

Ramazan geceleri yalnızca sahur sofralarıyla değil, kendine özgü bir sesiyle de hatırlanır. O ses, sokak aralarında yankılanan davulun ritmidir. Kimileri için nostalji, kimileri için çocukluk hatırası, kimileri için de hâlâ süregelen bir gelenektir. Ramazan davulcuları, yıllardan beri süregelen bir âdetin taşıyıcılarıdır; mahalle kültürünün, toplumsal hafızanın bir parçasıdır.

 Eskiden saatler, alarmlar, telefonlar yokken insanları sahura kaldıran bu ses bir ihtiyaçtan doğmuştu. Zamanla yalnızca bir işlev olmaktan çıkıp kültürel bir sembole dönüştü. Kapı önlerinde bekleyen çocuklar, pencereden uzatılan küçük bahşişler, davulcunun söylediği maniler… Hepsi bu ayın ruhuna karışan ayrıntılardır. Modern hayatın hızına rağmen bu geleneğin hâlâ sürmesi, toplumun geçmişle bağını koparmadığını gösterir.

Elbette her gelenek gibi bunun da ölçüsü, saygısı olmalıdır. İnsanların huzurunu gözetmek, işi bir hatıra olarak sürdürmek, bu geleneği yaşatanların sorumluluğudur. Çünkü gelenekler ancak karşılıklı anlayış ve saygıyla değerini korur.Ramazan davulcusunun dilinden düşmeyen bir mani de bu kültürün ayrılmaz parçasıdır:

 Davulum çalar gece,

Uyandırır hece hece,

Kalkan bulur bereketi,

Ramazan’dır başlı başına yüce.

 Bugün teknoloji sahur vaktini hatırlatabilir. Ama davulun sesi yalnızca bir hatırlatma değildir; geçmişten bugüne taşınan bir hatıradır. Bu yüzden Ramazan davulcuları, sadece sahura kaldıran kişiler değil, aynı zamanda kültürün yaşayan izleri olarak görülmelidir. Gelenekler yaşadıkça toplum hafızası canlı kalır; Ramazan geceleri de o tanıdık sesle anlamını biraz daha derinleştirir.