MUSTAFA TETİK

KANSER: Hücrelerin büyümesi, yayılması, kaynak kullanımı ve metabolit üretimi, doku bozulması ve normal kanserli olmayan hücrelerin ele geçirilmesi nedeniyle normal vücut fonksiyonlarını bozarak nihayetinde ağrıya, organ yetmezliğine ve kaşeksi (zayıflama sendromu) gibi kanserle ilgili sendromlara neden olan bir hastalıktır. Ülkemizde en yaygın ve ölüm oranı yüksek kanser çeşidi akciğer kanseri olarak kabul edilir. En kolay atlatılan kanser türleri de araştırmalara göre meme kanseri, prostat kanseri, testis kanseri, tiroit kanseri ve melanomdur. Meme kanserinde yaşam oranı yüzde 99 olduğu için en zararsız kanser türü olarak bilinmektedir.

“Dünya Kanser Günü” her yıl 4 Şubat günü Dünya Kanser Günü olarak kutlanmaktadır. Dünya Kanser Günü, Uluslararası Kanser Kontrolü Birliğinin bir girişimi olup bu günün amacı kanser konusuna dikkat çekmek, farkındalık yaratmak ve kansere bağlı ölümleri önlemektir.

Dört Şubat Dünya Kanser Günü; gerek kanser konusunda farkındalığı ve eğitimi artırarak gerekse dünyanın her yerindeki hükümetler ile bireyleri hastalığa karşı harekete geçmeye zorlayarak her yıl milyonlarca önlenebilir ölümün önüne geçilmesini amaçlamaktadır.

Değerli Cumhurbaşkanım Recep Tayyip Erdoğan’ın ülkemizde Aile Yılı kabul edilmesi dolayısıyla vatandaşlarımızın kanser taramaları 4 Şubat’ı beklemeden, kontrol yapılması gereken bireylere Sağlık Bakanlığımız tarafından mesaj yollanarak sağlık ocakları, KETEM ve devlet hastanelerine yönlendirilmektedir. Devletimizin vatandaşlarına verdiği değer para ile ölçülecek gibi değil. İyi ki varsın Sayın Cumhurbaşkanım.

Dünya genelinde en sık görülen kanserler trake, bronş ve akciğer kanseridir. Meme kanseri, kolon ve rektum kanserleri de sık görülmektedir.

Dünya Kanser Araştırma Fonu (WCRF)’nin yayımladığı verilerde en çok kanser vakası 100 binde yaklaşık 470 kişi ile Avustralya’da, 438 ile Yeni Zelanda’da ve 374 ile de İrlanda’da görülmektedir. Türkiye’deki oran ise 100 binde 144 kişi olarak bildirilmiştir. Türkiye, yıllık her 100 bin kişi başına yeni kanser sayısı bakımından 50. sırada yer almaktadır.

Türkiye’de 2000-2006 yıllarını kapsayan çalışmalara göre her yıl 140 bin kişi kanserden ölüyor. Bu rakamın Türkiye’de ve gelişmekte olan ülkelerde 20 yılda 3 kat artacağı öngörülüyor. Kanser en çok ülkemizde Marmara Bölgesi’nde görülmektedir. Sırasıyla Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Karadeniz, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri gelmektedir. Kanser nedeniyle ölümlerin en az görüldüğü iller ise Siirt ve Kilis’tir.

Genetik yatkınlıktan kaynaklanan vakaların önlenemeyeceği, ancak her üç kanserli kişiden birinin sigara ve yanlış beslenmeye bağlı olarak hastalandığı tespit edilmiştir. 40 yaşından sonra kadınların bir ya da iki yılda bir mamografi yaptırmaları öneriliyor. 50 yaşından sonra erkeklerin prostat kanseri için belirli aralıklarla muayene edilmesi gerektiğini doktorlarımız bildiriyor.

Amerika Birleşik Devletleri, prestijli kanser hastaneleri, gelişmiş teknolojileri ve önde gelen onkoloji uzmanlarıyla kanser tedavisi alanında liderliğini elinde tutuyor.

Tüm ülkeler tarafından önleyici taramaların yapıldığı, tüm insanların sağlıklı yiyeceklere her zaman ulaşabildiği, bilim dalında yapılacak çalışmalara olan yatırımların kısıtlanmadığı; sonraki yıllarda sağlıklı yaşayan ve daha az kansere yakalanan insanların olduğu yılları görmek dileğiyle nice sağlıklı yıllara.

Saygılarımla…